Ερευνητική Ομάδα «Πολιτική και Διεθνείς Σχέσεις»

Ιωάννα Γερούλια, 12 Νοεμβρίου 2017

 

Μετά το πέρας της προηγούμενης εβδομάδας, νέοι λόγοι ανησυχίας προέκυψαν για την ασφάλεια και τη σταθερότητα της Μέσης Ανατολής που αφορούν όχι μόνο τις χώρες που ενεπλάκησαν, αλλά και πολιτικούς θεσμούς στη Δύση. Η παραίτηση του Λιβανέζου πρωθυπουργού, εικασίες σχετικά με την ανάμιξή της Σαουδικής Αραβίας σε αυτή την πράξη, καθώς και μια νέα εναέρια επίθεση στην τελευταία από Υεμενικές δυνάμεις, υπήρξαν αφορμή για την ασχολία των επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Ένωσης καθώς και του προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών στα ζητήματα της περιοχής.
Μετά από «φόβο για τη ζωή του» όπως ανέφερε ο Λιβανέζος πρωθυπουργός Saad Hariri, υπέβαλε την παραίτησή του από το αξίωμά του, κατά τη διάρκεια του ταξιδιού του στη Σαουδική Αραβία, επικαλούμενος την αίσθηση ανασφάλειας που προκαλείται στη χώρα του από την επιρροή του Ιράν και της στηριζόμενης από το Ιράν οργάνωσης Χεζμπολάχ. Ανέφερε πως τέτοιοι παράγοντες προκαλούν το παρόν κλίμα που επικρατεί, το οποίο όπως είπε έχει αρκετές ομοιότητες με αυτό που χαρακτήριζε τη χώρα κατά την εποχή της δολοφονίας του πατέρα του, πρώην πρωθυπουργού του Λιβάνου.
Ο Ιρανός υπουργός εξωτερικών αρνήθηκε αυτές τις κατηγορίες και ανέδειξε υπαίτιους αυτού του συμβάντος τις ΗΠΑ και την Σαουδική Αραβία, λέγοντας επίσης πως πρόκειται για επιθυμία αυτών των δύο χωρών για να δημιουργήσουν εντάσεις στην περιοχή.
Κατά την ίδια περίοδο, ο διάδοχος του Σαουδικού θρόνου Mohammed bin Salman προέβη στις συλλήψεις επιφανών μελών της χώρας, για λόγους οικονομικής διαφθοράς, πράξη την οποία ο Αμερικανός πρόεδρος ενέκρινε. Με αυτόν τον τρόπο, οδηγήθηκε στη σταθεροποίηση των σχέσεων των χωρών τους και στην συγκεντρωτική τους προσέγγιση απέναντι στον κοινό τους εχθρό, το Ιράν.
Παράλληλα, ο Τραμπ με μερικούς ακόμα επικεφαλής της ΕΕ, έδειξαν την στήριξή τους στον πρωθυπουργό του Λιβάνου, ενώ εικασίες από τον Γενικό Γραμματέα της Χεζμπολάχ Hassan Nasrallah ήθελαν την παραίτησή του να είναι υποκινούμενη εξ’ ολοκλήρου από τη Σαουδική Αραβία. Εκτός αυτού, ο Πρόεδρος της χώρας Michel Aoun, επιβεβαίωσε το γεγονός πως περιμένει να συζητήσει από κοντά τους όρους της παραίτησης του Hariri και πως δεν την έχει δεχτεί ακόμα.
Νέα συμβάντα στην Σαουδική Αραβία περιέλαβαν την εναέρια επίθεση στο αεροδρόμιο της πρωτεύουσας από Υεμένους πολεμιστές των Houthi, οι οποίοι λαμβάνουν στήριξη από το Ιράν. Η επίθεση αυτή, κρίθηκε ως πράξη πολέμου και οδήγησε την Σαουδική Αραβία στο να ενισχύσει περεταίρω τον κλοιό που υπάρχει στην Υεμένη, με τον ΟΗΕ να προειδοποιεί για νέο σοβαρό λιμό.
Το Ιράν αρνήθηκε και εδώ την εμπλοκή του λέγοντας πως οι Houthi δεν προμηθεύτηκαν τα όπλα από εκείνους, και οι τελευταίοι ανέφεραν πως η επίθεση έγινε ως αντίποινα για τις Σαουδικές βόμβες που έπεσαν στην Υεμένη.
Τα αποτελέσματα λοιπόν αυτών των γεγονότων μπορούν να φανούν σιγά σιγά από τώρα, αν και πιο σοβαρές συνέπειες θα φανούν με τον χρόνο. Βλέπουμε πως το παγκόσμιο ενδιαφέρον έχει στραφεί όχι μόνο στις μελλοντικές κινήσεις τις Σαουδικής Αραβίας, αλλά και του Ιράν, ειδικά με τον ρυθμό κατά τον οποίο τρέχουν τα γεγονότα. Για τους πρώτους, έχει μεγάλο ενδιαφέρον τόσο η στάση τους απέναντι σε εξωτερικές απειλές και η επίδειξη της ισχύος τους στην περιοχή, όσο και η προσπάθεια ανάδειξης των δυνατοτήτων και της εξουσίας του στέμματος στα εσωτερικά τους ζητήματα. Για τους δεύτερους, που δέχονται κατηγορίες από τους γύρω τους, καθώς και από τις ΗΠΑ, ο χρόνος θα δείξει αν τελικά θα καταφέρουν να ισχυροποιηθούν όσο πρέπει για να ανακτήσουν τη φήμη τους και συνεπώς να ικανοποιήσουν τα συμφέροντά τους.
Συμπερασματικά, όλα τα βλέμματα είναι στραμμένα στη Μέση Ανατολή και περιμένουμε τις νέες εξελίξεις στις γύρω χώρες, εν όψει των προειδοποιήσεων για νέο πόλεμο μεταξύ Ιράν και Σαουδικής Αραβίας, αλλά και επικείμενης ανθρωπιστικής κρίσης στην Υεμένη.

 

Παραπομπές:

  1. Narayan, C. (2017). CNN. Διαθέσιμο σε: http://edition.cnn.com/2017/11/04/middleeast/lebanese-prime-minister-saad-hariri-resigns/index.html (Ανακτήθηκε 5 Νοεμβρίου, 2017).
  2. Khraiche, D. (2017). Bloomberg. Διαθέσιμο σε: https://www.bloomberg.com/news/articles/2017-11-06/saudi-arabia-blames-iran-for-attempted-missile-attack-on-airport (Ανακτήθηκε 6 Νοεμβρίου, 2017).
  3. Middle East Monitor. Διαθέσιμο σε: https://www.middleeastmonitor.com/20171107-trump-praises-saudi-purge-voices-confidence-in-king-crown-prince/ (Ανακτήθηκε 7 Νοεμβρίου, 2017).
  4. Perry, Barrington, (2017). Reuters. Διαθέσιμο σε: https://www.reuters.com/article/us-lebanon-crisis/eu-u-s-affirm-lebanon-support-diverging-from-saudi-idUSKBN1D811H (Ανακτήθηκε 8 Νοεμβρίου, 2017).
  5. Dewan, A. (2017). CNN. Διαθέσιμο σε: http://edition.cnn.com/2017/11/09/middleeast/yemen-famine-saudi-arabia/index.html (Ανακτήθηκε 9 Νοεμβρίου, 2017).