Ουιγούροι: το νέο ενδιαφέρον των ΗΠΑ.

από την Κατερίνα Φράγκου,

Αυτή τη στιγμή τα μάτια της Δύσης και του Αραβικού κόσμου είναι στραμμένα στις πρόσφατες εξελίξεις στη Τουρκία, στο Ιράν και τη Λιβύη. Ένα κομμάτι του ενδιαφέροντος ίσως μοιράζεται και στην τεράστια καταστροφή στην Αυστραλία. Το μόνο σίγουρο είναι πως για λίγο καιρό έχουν μείνει στο περιθώριο τα διάφορα ζητήματα που μέχρι πρότινος απασχολούσαν τη Διεθνή Κοινότητα και ένα από αυτά είναι οι κινήσεις της Κίνας.

Το Πεκίνο φαίνεται πως για κάποιο χρονικό διάστημα έχει γλιτώσει από την κατακραυγή της Διεθνούς Κοινότητας για τις διάφορες παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων στο εσωτερικό του. Οι διαδηλώσεις για το ζήτημα του Χονγκ Κονγκ, η κατάσταση της κράτησης των Ουιγούρων της επαρχίας Σιντσιάνγκ σε στρατόπεδα συγκέντρωσης, όλα φαίνονται να έχουν χάσει την αίγλη τους για τους ηγέτες της Δύσης μπροστά στην ωρολογιακή βόμβα της Μέσης Ανατολής. Για τους περισσότερους ναι, όχι όμως για όλους.

Οι ΗΠΑ δε χάνουν την ευκαιρία να ανασύρουν στην επιφάνεια την ασυδοσία της Κινεζικής κυβέρνησης ακόμα και τώρα.

Σε συνέχεια των θεμάτων που είχε θίξει ο Υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ το φθινόπωρο, η Εξωτερική Επιτροπή του Κονγκρέσου για τη Κίνα (Congressional Executive Commission on China), στην ετήσια αναφορά της υπογραμμίζει ότι τήρηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων   στην Κίνα έχει  χειροτερέψει τον τελευταία χρόνο, όπως και η λειτουργία κράτους δικαίου. Στο στόχαστρο: θρησκευτικές μειονότητες, ακτιβιστές για τα εργατικά δικαιώματα, δημοσιογράφοι. Πιο συγκεκριμένα όμως, το αμερικανικό Κογκρέσο έχει εστιάσει την προσοχή του στην κράτηση της μουσουλμανικής μειονότητας των Ουιγούρων στην Σιντσιάνγκ, με το φόβο ότι ίσως και να διαπράττονται σοβαρά εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας εις βάρος της μειονότητας.

Οι Ουιγούροι είναι τουρκογενής εθνική ομάδα, της οποίας η πλειονότητα κατοικεί στο νοτιοδυτικό τμήμα της επαρχίας Σιντσιάνγκ. Με την κράτηση τους σε στρατόπεδο συγκέντρωσης, το Πεκίνο υποστηρίζει ότι παρέχει επαγγελματική εκπαίδευση με σκοπό να καταπολεμήσει τον εξτρεμισμό, αρνούμενο οποιαδήποτε κακομεταχείριση των Ουιγούρων. Το αμερικανικό Κογκρέσο ζητάει την επιβολή κυρώσεων στην Κίνα για την παραβίαση ανθρωπίνων δικαιωμάτων, η προστασία των οποίων σύμφωνα με έρευνα της επιτροπής έχει χειροτερέψει τον τελευταίο χρόνο. Η κατάσταση αυτή αποτελεί όντως  μια πραγματικότητα. Με στοιχεία του ΟΗΕ, γνωστοποιείται ότι ο αριθμός των Ουιγούρων που διαμένουν παρά τη θέληση τους στα στρατόπεδα της Σιντσιανγκ ανέρχεται στο ένα εκατομμύριο, ενώ οι συνθήκες διαβίωσής τους  παραμένουν άγνωστες και αμφίβολες.

Ωστόσο, και με αυτά ακόμη τα στοιχεία, οι ΗΠΑ παρουσιάζονται υπερβολικά πρόθυμες να επιβάλλουν κυρώσεις στην Κίνα για τις όποιες παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των Ουιγούρων συγκεκριμένα.

Το ζήτημα των δικαιωμάτων της μουσουλμανικής μειονότητας λαμβάνεται σοβαρά υπόψη πλέον στις συνδιαλλαγές με το Πεκίνο, συμπεριλαμβανομένων και των εμπορικών διαπραγματεύσεων. Ήδη, ετοιμάζεται νομοσχέδιο το οποίο θα επιτρέπει στην κυβέρνηση Τραμπ να προβαίνει σε δυναμικές απαντήσεις, όταν θα λαμβάνονται σκληρά μέτρα ενάντια στη μειονότητα των Ουιγούρων.

Η ενασχόληση με την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων αποτελεί μια αξιέπαινη κίνηση. Για ποιο λόγο, όμως, οι ΗΠΑ παραμένουν τόσο προσηλωμένες σε αυτό το ζήτημα; Θα ήταν λογικό, σε μια στιγμή όπου οι σχέσεις της με τη Μέση Ανατολή περνούν μια ακόμη περίοδο κρίσης, να μην ταράζει περισσότερο τις ισορροπίες με τους υπόλοιπους ‘αντιπάλους’ στην υφήλιο. Αντιτιθέμενη, η Ουάσινγκτον καταβάλλει κάθε δυνατή προσπάθεια ώστε οι επικείμενες κυρώσεις, σε περίπτωση που περάσει το νομοσχέδιο, να αγγίζουν όσο το δυνατόν περισσότερες πτυχές του εμπορίου και των εμπορικών διαπραγματεύσεων με το Πεκίνο.

Η στάση αυτή μεταφράζεται με δύο τρόπους και κανένας από αυτούς δεν αφορά στην ανθρωπιστική πτυχή του ενδιαφέροντος των ΗΠΑ για μια μειονότητα στην Κίνα. Από τη μια πλευρά, η χρονική περίοδος σημαίνει πολλά. Η κυβέρνηση Τραμπ θέλει να περάσει το μήνυμα, ότι έχει μάτια παντού-ακόμα και όταν ασχολείται με τα αμερικανικά προβλήματα στην άλλη άκρη του πλανήτη, η χώρα του παραμένει πάντα η υπερδύναμη που δεν ξεχνάει τους στόχους και τους ανταγωνιστές της. Από την άλλη, τα υπόλοιπα κράτη της Δύσης δε διατηρούν το ίδιο κίνητρο, ώστε να ασχολούνται και με αυτήν την κρίση ταυτόχρονα. Ως εκ τούτου, οι ΗΠΑ βρίσκουν την αφορμή που έψαχναν ώστε να ασκήσουν πίεση στην Κίνα και να έχουν το πάνω χέρι στα εμπορικά ζητήματα.

Εν ολίγοις, πρόκειται για ένα ακόμη ‘διαγωνισμό’ ισχύος μεταξύ των δύο υπερδυνάμεων, εις βάρος ωστόσο μιας κατάστασης που δυστυχώς δε λαμβάνει την προσοχή που θα άξιζε από το σύνολο της Διεθνούς Κοινότητας.

Απάντηση